Taş hastalığında ağrı, genellikle boşluk olarak adlandırılan, kaburgaların altından başlayıp sırttan öne, kasıklara doğru vuran şiddetli ağrı şeklinde oluyor. Günlük sıvı alımı 1,5-2 lt’nin altında olanlarda, taş hastalığı riski artıyor. Memorial Hastanesi Üroloji Bölümü’nden Op. Dr. Erdal Alkan yetersiz sıvı tüketimi ile taş hastalığı arasındaki bağlantıyı anlattı.

Günde 3 LT. sıvı tüketin
İdrar yolu taşları, böbrekte veya idrar yollarının herhangi bir yerinde oluşan, idrarda çözülemeyen ve atılamayan kimyasal maddelerin zamanla kristalleşmesi ve birikmesi ile oluşan sert cisimlerdir.

Günlük sıvı alımı 1,5-2 lt’nin altında olanlarda, taş hastalığı riski daha fazladır. Diyet yaparken; kalsiyum, oksalat, sodyum ve karbonhidratların gereğinden fazla alınması, yetersiz miktarda turunçgil tüketimi ve aşırı derecede güneş ışınlarına maruz kalmak taş hastalığı için risklidir.

İdrar yolu taş hastalığı erkeklerde daha yaygın
Ailevi taş hastalığı olanlarda %25 risk vardır. Hareketsiz yaşam tarzı da taş hastalığında tetikleyici faktörlerdendir. Doğuştan böbrek ya da idrar kanalında anatomik bozukluğu olanlarda, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu geçirenlerde ve idrar yollarının herhangi bir bölgesinde darlık gelişen hastalarda daha fazla görülür.

BU BELİRTİLERİ DİKKATE ALIN:
Taş hastalığında ağrı, genellikle boşluk olarak adlandırılan, kaburgaların altından başlayıp sırttan öne, kasıklara doğru vuran şiddetli ağrı şeklindedir. Genellikle hastayı kıvrandıracak kadar şiddetlidir. Çoğunlukla bulantı, bazen de kusma görülmektedir. Bazı hastalarda idrardan kan da gelebilir. İdrar yaparken yanma, sızlama, sık idrara çıkma, gece idrara gitmek için uyanma, acil idrara çıkma, tuvalete gidince az idrar yapma ya da hiç idrar yapamama gibi idrar yolu şikayetleri olabilmektedir.

Taş hastalığı tekrar edebilen bir hastalıktır. Bir defa taş oluştu ise 5 yıl içinde %50 ihtimalle yine oluşacaktır. Bu yüzden idrarla ilgili en ufak bir şikayetiniz olduğunda, hemen bir üroloji uzmanına başvurmanız gerekir.

Önlemler
-Günlük yaklaşık olarak 3 litreye yakın su içmek gereklidir.
-Bol egzersiz ve hareketli bir yaşam tarzı oluşturmaya çalışmak önemlidir.
-Tuzlu gıda ve içeceklerden uzak durulmalıdır.
-Ailenizden herhangi bir bireyde idrar yollarında taş saptandı ise şikayetiniz olmasa bile kendiniz kontrol ettirmeniz faydalı olacaktır.
-Kalsiyumdan zengin gıdaları aşırı tüketmemeniz gerekir (Süt, yoğurt, peynir ve dondurma gibi tüm süt ürünleri, fasulye, çikolata, brokoli ve beyaz ekmek).
-Oksalattan zengin gıdaları aşırı tüketmek de doğru değildir.(Kola, ıspanak, pancar, kakao tozu, çikolata, yeşil yapraklı bitkiler, çerezler, koyu çay ve aşırı kahve)
-Diyetle birlikte turunçgilleri sık olmamak kaydıyla almaya çalışmakta fayda vardır. (Portakal, limon, mandalina gibi).
-Hazır sebze ve çorbalar, hazır yemekler, fast-food ürünleri gibi hazır ürünlerden uzak durmanız gerekir.
-Kırmızı et tüketiminde aşırıya kaçmayınız, bol miktarda balık ve balık yağı ürünlerini tüketmeniz önerilir.

Tedavi yöntemleri
Taş hastalığı tedavisinde son yıllarda en sık uygulanan yöntem ESWL`dir.(2 cm den küçük böbrek taşlarının tedavisinde en etkili yoldur).  Böbrek ile idrar torbası arasında yer alan üreterde (idrar kanalı) takılıp kalan taşların tedavisinde “üreteroskopi” uygulanmaktadır. Taş hastalığının tedavisinde uygulanan “Perkütan taş cerrahisi”de etkili bir yöntemdir. Bu işlem sırasında; ciltte açılacak küçük bir delikten böbreğe girilerek, böbrek içindeki taşlar gözle görülüp, tamamen temizlenebilmektedir. Taşın çapının çok büyük olup, böbreğin hemen hemen tüm boşluklarını doldurduğu hastalarda, “açık ameliyat” tercih edilmektedir.

Kaynak: Memorial Sağlık Grubuweb sitesi
(www.memorial.com.tr)

KONUYLA İLGİLİ DİĞER BAŞLIKLAR

Ürolojik Kanserler